Đề bài: Em hãy soạn bài Việt Bắc của Tố Hữu lớp 12

I. Tìm hiểu tác giả – tác phẩm

Loading...

1. Tác giả

– Tố Hữu- tên khai sinh là Nguyễn Kim Thành, ông sinh trưởng trong một gia đình nghèo tại tỉnh Thừa Thiên Huế. Từ nhỏ ông đã mất mẹ và sớm có tình yêu đối với văn thơ. Lớn lên ông đi theo con đường cách mạng, mong muốn giúp ích cho sự nghiệp đấu tranh của dân tộc. Ông tham gia kháng chiến và bị bắt, bị đi tù nhưng ông đã tìm cách vượt ngục để về hoạt động tiếp. Ông đã có nhiều đóng góp to lớn và nắm giữ nhiều chức vụ quan trọng trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ.

– Tố Hữu đã mang thơ ca vào sự nghiệp cách mạng của mình. Thơ của ông thể hiện một ý chí, một lẽ sống lớn lao, trong đó chứa biết bao tình cảm, khát vọng, niềm vui của các chiến sĩ nói riêng và của dân tộc Việt Nam nói chung. Ông luôn lấy cảm hứng từ nhân dân lao động, từ các chiến sĩ, từ con đường cách mạng, lịch sử dân tộc để sáng tác lên những tác phẩm để đời như tập thơ Việt Bắc

2. Tác phẩm

a. Hoàn cảnh ra đời

Bài thơ Việt Bắc được Tố Hữu sáng tác vào tháng 10 năm 1954, ông viết bài thơ nhân một sự kiện quân ta đã đánh tan chiến dịch Điện Biện Phủ của Pháp.các chiến sĩ rời chiến khi về thủ đô, thấy được tình cảm quyến luyến, yêu quý của nhân dân Việt Bắc dành cho chiến sĩ, Tố Hữu đã sáng tác ra bài thơ Việt Bắc này.

b. Nội dung bài thơ

-Bài thơ cho chúng ta thấy được tình cảm gắn bó thân thiết gắn kết keo sơn giữa những người ra đi và người ở lại, giữa miền xuôi và miền ngược, giữa người cán bộ với thủ đô kháng chiến, với nhân nhân Việt Bắc.

– Bài thơ theo kết cấu lối đáp giao duyên trong ca dao dân ca, nó như một khúc tình ca cũng như là một khúc hùng ca về tình yêu quê hương đất nước và thể hiện đạo lí truyền thống chung của toàn dân tộc.

-Bài thơ có bố cục 3 phần:

+ Phần 1: 8 câu đầu: nói về tình cảm quyến luyến, xúc động của cuộc chia tay giữa Việt Bắc và các chiến sĩ

+ Phần 2: tiếp đến câu 20: là lời tâm sự của người ở lại

+ Phần 3: còn lại: là lời người chiến sĩ

II. Tìm hiểu tác phẩm

1. Việt Bắc với cảnh đẹp của thiên nhiên và tình cảm xúc động của cuộc chia tay.

– Qua bài thơ ta có thể thấy Tố Hữu đã dành một tình cảm yêu thương đặc biệt đối với thiên nhiên của Việt Bắc. Nó là một thứ tình cảm gắn bó keo sơ như máu mủ ruột già. Cảnh thiên nhiên Việt Bắc được hiện lên trong lời thơ vô cùng mộc mạc, thân thương chứa chan bao nổi nhớ của Tố Hữu. Với hình ảnh bản làng mờ sương, bép lửa hồng, rừng nứa, tre, ngòi Thia, sông Đáy. …nó tạo nên một nét đẹp bình dị hoang vu nhưng ấm áp tình người, tình thân, tình dân. Tác giả đã dùng nổi nhớ của mình, của một chiến sĩ sắp phải về xuôi để họa lên bức tranh đẹp chân thật và thơ mộng.

Loading...

– Đối với con người ở đây, Tố Hữu sử dụng lối đối đáp “ta”, “mình” để nói sự yêu thương và nổi nhớ nhung những con người mộc mạc nơi đây. “ ta về mình có nhớ ta. Ta về ta nhớ những hoa cùng người”. Nỗi nhớ chứa đựng bao luyến tiếc, khôn muốn xa rời, với bao kỉ niệm đã có của dân và chiến sĩ. Tác giả đã khắc họa hình ảnh những con người Việt Bắc luôn chăm chỉ cần cù lao động, và tình nghĩa, sẵn sàng góp công sức để tạo nên sức mạnh to lớn cho cuộc kháng chiến. Đây cũng là cảm nhận thật sự của tác giả đối với con người nơi này.

– Tố Hữu cũng đã làm toát lên tình cảm gắn bó thân thiết giữa tình đồng chí và nhân dân, qua hình ảnh chia củ sắn lùi, bát cơm sẻ nửa hay đắp cùng chăn sui.

2. Cuộc chiến hào hùng ở Việt Bắc

– Việt Bắc vùng đất đầy khắc nghiệt, hiện ra đó là hình ảnh cuộc chiến đấu hào hùng, sôi nổi với tinh thần chiến đấu kiên cường, bất khuất. Tố Hữu đã sử dụng những câu thơ lột tả chân thực vẻ rừng rú hoang sơ, khó khăn vất vả nhưng tinh thần chiến đấu hùng dũng như ngọn lửa rực sáng mãi, đất rung, quân đi điệp trùng, dâ công đỏ đuốc, bước chân nát đá, lửa bay,…

-Tố Hữu đã xây dựng thành công tinh thần chiến đấu một lòng để tạo nên những chiến công vang dội bởi sức mạnh của toàn dân toàn quân và sự gắn bó thiết tha của con người và thiên nhiên. Ông đã sử dụng biện pháp nhân hóa để khiến thiên nhiên trở nên có hồn, có sức mạnh với “Rừng cây núi đá cùng đánh giăc, tạo thành lũy sắt dày, rừng cây núi đá che chắn cho bồ đội vây bắt quân thù….” Và Tố Hữu cũng nhấn mạnh hình ảnh và vai trò của Việt Bắc đối với công cuộc cách mạng dân tộc ta. Nơi đây như là cái nôi nuôi dưỡng sức mạnh, là chiến khu trường kì của nhân dân ta, nhớ thời kháng Nhật, Tân Trào, Hồng Thái,…được thể hiện qua những lời thơ tha thiết trữ tình với từ “mình” nhẹ nhàng.

– Thắng lợi được tạo nên qua nghĩa tình dân tọc, qua lí lưởng của cụ Hồ, những con đường đúng đắn dẫn dắt cuộc chiến đấu đến thắng lợi vĩ đại dân tộc. Việt Bắc nuôi chí bền, không quên 15 năm chiến đấu dựng nên Cộng hòa….

3. Việt Bắc và niềm tin cách mạng.

– Tố Hữu tin rằng ngày mai sẽ tươi sáng, sức mạnh toàn dân và sự lãnh đạo của Đảng của Bác Hồ sẽ tô vẽ ra một cuộc sống tươi đẹp cho dân tộc. Tất cả được thể hiện qua những câu thơ miêu tả về một ngày mai không xa tại Việt Bắc, với rộn rã sơn khe, tàu chạy xuôi ngược, lưới giăng, các phường mọc lên như măng như nấm,…Đây là những khát vọng của người cán bộ và cũng là mơ ước của nhân dân. Tác giả cũng bộc lộ niềm thương về nơi miền ngược, đây là tấm lòng của những người chiến sĩ trở về miền xuôi. Nhớ những mảnh đồi, nhớ bản làng, nhớ mảnh trăng giữa rừng.

III. Kết luận

-Việt Bắc một khúc ân tình của cách mạng, của người chiến sĩ, của người dân, của dân tộc. Với thể thơ lục bát kết hợp với những từ “mình-ta” đã tạo nên sự gần gũi, mộc mạc, thân thuộc.

-Chứa đựng cả bài thơ là những hình ảnh đẹp đẽ, cùng những tình cảm thân thiết, quyến luyến, nổi nhớ thương, sức mạnh đồng lòng và một niềm tin vào ngày mai tươi sáng.Qua đó khắc họa chiến thắng vang dội, kì tích được xây dựng bởi sự gian khổ của toàn quân, toàn dân ta.